jogada jalapatha

ಕಳೆದುಹೋದ ತುಂಗೆಯ ಸಾಹಸಯಾನ

' ಕಾನೂರು ಹೆಗ್ಗದತಿಯಲ್ಲಿ ' (ಇಲ್ಲಿ ದ ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ) ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೀ ಕುವೆಂಪು ಅವರು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಕುರುವಳ್ಳಿಯ ಕಿರು ಪೀಟೆಗೂ ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿಗೂ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತಿದ್ದ ರಾಮತೀರ್ಥದ ಕಲ್ಲು ಸಾರದ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಈಗ ಇಲ್ಲ . ಈಗ ತುಂಗೆಗೆ ಬೃಹತ್ ಸೇತುವೆ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ .ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಉಕ್ಕಿ ಸೊಕ್ಕಿ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ತುಂಗೆಯನ್ನು ದಾಟಲು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ಹರಿಗೋಲುಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆಯೂ ಈಗ ಇಲ್ಲ .

'ಮಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮದುಮಗಳಿನ ತುಂಗೆಯ ರುದ್ರ ರಮಣೀಯ ಆರ್ಭತದೆದುರು ಜೀವಗಳನ್ನು ಕೈಯ್ಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಪಯಣಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಪಯಣಿಗರ ಸಾಹಸ ಯಾನ ಇನ್ನೆಲ್ಲಿ ?

ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಪುಟಗಟ್ಟಲೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ತುಂಗಾ ಯಾನದ ವಿವರಗಳು ಓದುಗನನ್ನೂ ನದಿಯ ಸೆಳವಿನೊಳಗೆ ಸೆಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಸುಮನೋಹರ ಭಯಂಕರ ವರ್ಣನೆಗಳು ಇನ್ನೆಲ್ಲಿ ?

ನಾಗರಿಕತೆಯ ಸವಲಭ್ಯಗಳುಮನುಷ್ಯ ಜೀವನದ ರೋಚಕತೆ , ಸಂಭ್ರಮ , ಕುತೂಹಲಗಲನ್ನು ಕೊಂದು ಹಾಕಿ ಬದುಕನ್ನು ನಿರ್ಜೀವ ಯಾನ್ತ್ರಿಕವನ್ನಾಗಿಸುತ್ತಿವೆಯೇ ?

ತುಂಗೆಯ ಸಲಿಲ

ಶೃಂಗೇರಿಯ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಹರಿಯುತ್ತಿರುವ ತುಂಗೆಯು ಸುತ್ತಲೂ ಹಬ್ಬಿದ ಮಲೆಗಳಿಂದ ತಬ್ಬಿದ ಕಾನನದಿಂದ ತನ್ನ ಶುಭ್ರ ಸಲಿಲ ಜಲದಿಂದ ಮನೋಹರವಾಗಿ ಕಂಗೊಲಿಸುವಳು ಇಲ್ಲಿನ ವಿದ್ಯಾ ಶಂಕರ ದೇವಾಲಯವು ಹೊಯ್ಸಳ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ ಒಂದು ಸುಂದರ ದೇವಾಲಯ . ಕ್ಷೇತ್ರ ದೇವತೆ ಶಾರದಾನ್ಬೆಯು ಭಾವುಕರ ಮನತಣಿಸುವ ವಿದ್ಯಾಧಿ ದೇವತೆ . ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಚತುರಾಮ್ನಾಯ ಪೀಥಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಮೊದಲನೆಯದು .

ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನಲ್ಲಿರುವ ಅಪರಿಮಿತ ಸಿಲ್ಪ ಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥ ಹಳ್ಳಿಯ ಬಳಿಯ ಈ ಜೈನ ಸಿಲ್ಪ ಅಪ್ರತಿಮವಾದುದು . ಧರ್ಮ ಚಕ್ರವನ್ನುಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದು ಆನೆಯ ಮೇಲೆ ನಿಂತ ಯಕ್ಷ ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು .

ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಯುಗಾದಿಯು ಒಂದು ಮುಖ್ಯವಾದ ಸಂಭ್ರಮದ ಹಬ್ಬ , ಇದು ಕನ್ನಡಿಗರಿಗೆ ಮತ್ತು ತೆಲುಗರಿಗೆ ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಹೊಸ ವರ್ಷಾರಂಭ . ಪಂಚಾಂಗ ಶ್ರವಣ , ಹೊಸ ಉಡುಗೆಗಳ ಧಾರಣೆ ಇವೆಲ್ಲಾ ಈ ಹಬ್ಬದ ವಿಶೇಷಗಳು ,ಇಲ್ಲಿನ ಅತಿ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬೇವು ಬೆಲ್ಲ ತಿನ್ನುವುದು, ಇದು ಜೀವನದ ಸಿಹಿ ಕಹಿಗಳನ್ನು ಸಮಾನವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡುತ್ತದೆಂಬ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ಬಂದ ಪದ್ಧತಿ . ನಾನು ಒಬ್ಬ ಕನ್ನಡಿಗನಾಗಿ ಎಲ್ಲ ನನ್ನ ಸಹ ಮಾನವರಿಗೆ ನನ್ನ ಹಬ್ಬದ ಮೂಲಕ ಶುಭಾಶಯ ಗಳನ್ನು ಕೋರುತ್ತೇನೆ

ಚಿತ್ರದುರ್ಗದಲ್ಲಿ ಅಭಿರುಚಿ

ಕಳೆದ ಆರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಸತತವಾಗಿ ಚಿತ್ರದುರ್ಗದಲ್ಲಿ ಅಭಿರುಚಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ನಡೆದುಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿವೆ . ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ಸಂಭಂಧಪಟ್ಟಂತೆ ತುಂಬ ಒಳ್ಳೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಅಭಿರುಚಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದು ಡಿ.ಎಸ್ ನಾಗಭೂಷಣ .ಅವರು ಇಲ್ಲಿ ಆಕಾಶವಾಣಿಯ ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೆಸಕಾರಗಿದ್ದಾಗ ಪ್ರೊ. ಬಿ .ಪಿ .ವೀರೇನ್ದ್ರ ಕುಮಾರರ ಸಹಕಾರದೊಡನೆ ಅಭಿರುಚಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು .
ಇದುವರೆಗೆ ನಾಡಿನ ಹೆಸರಾಂತ ಸಾಹಿತಿಗಳು , ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನೇತಾರರು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ , ಅವರಲ್ಲಿ ಜಿ. ಎಸ್. ಸಿವರುದ್ರಪ್ಪನವರು , ಚಿದಾನಂದ ಮೂರ್ತಿಗಳು , ಚಂದ್ರಶೇಖರ ಕಂಬಾರರು , ಸಿದ್ದಲಿಂಗ ಪಟ್ಟಣಸೆತ್ತಿ , ಮುಂತಾದ ವಿದ್ವಾನ್ಸರಿದ್ದಾರೆ ಪ್ರತಿ ಆರು ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ವಿಶೇಷ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಆಯೋಜಿಸಲ್ಪದುತ್ತವೆ .ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಮುಖ್ಯವಾದವುಗಳು ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ಜೋಗಿ ಮಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರೂ ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಡೆದ ಶಿವರಾಮ ಕಾರಂತರ ಕುರಿತ ಅಧ್ಯಯನ ಶಿಬಿರ , ಮಹಾಕವಿ ಪಂಪನ ಕಾವ್ಯ ಮೀಮಾಂಸೆ , ಮುಂತಾದುವುಗಳು ಮುಖ್ಯವಾದವುಗಳು .ಜಾನಪದ ಅಕ್ಯಾದಮಿಯೊಡನೆ , ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಇಲಾಖೆಯೊಡನೆ ಸಹಯೋಗದಿಂದ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಸಹ ನೆರವೇರಿವೆ . ಅನೇಕ ಪುಸ್ತಕ ಬಿಡುಗಡೆ ಸಮಾರಂಭಗಳು , ಅಭಿರುಚಿಯಿಂದ ನೆರವೇರಿವೆ . ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯರ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲದೆ ; ಲೋಹಿಯಾ ಪ್ರಕಾಶನದ , ಪುಸ್ತಕಗಳು , ಕನ್ನಡ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಇಲಾಖೆಯ ಪುಸ್ತಕಗಳೂ ಸೇರಿವೆ . ಹೀಗೆ ಸತತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಯಲು ಅದರ ಸಂಚಾಲಕ ಬಿ .ಪಿ . ವೀರೇಂದ್ರ ಕುಮಾರರ ಸಂಘಟನಾ ಚಾತುರ್ಯ , ಸಮಾಧಾನಕರ ಮನಃ ಸ್ಥಿತಿ ಗಳೇ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣಗಳು .